Mensen met diabetes type 1 of type 2 hebben van nature al een verhoogd risico op hart- en vaatziekten. Wanneer daar ook een verhoogde Lp(a)-waarde bij komt, neemt dit risico aanzienlijk toe. Juist deze combinatie blijft vaak onderbelicht, terwijl zij een belangrijke rol kan spelen bij het ontstaan van hartproblemen op jongere leeftijd.

Door zowel diabetes als Lp(a) goed in kaart te brengen, ontstaat een vollediger beeld van het persoonlijke cardiovasculaire risico. Dit maakt gerichte preventie en betere begeleiding mogelijk.

Waarom diabetes en Lp(a) elkaar versterken
Diabetes leidt bij langdurig verhoogde bloedsuikerwaarden tot schade aan de bloedvaten. De vaatwanden worden kwetsbaarder en gevoeliger voor ontstekingen en vetafzetting. Lp(a) versterkt dit proces doordat het bijdraagt aan vaatontstekingen en een verhoogde neiging tot bloedstolling.

Wanneer diabetes en een verhoogde Lp(a)-waarde samen voorkomen, versnelt dit het proces van aderverkalking. Hierdoor neemt de kans op hartinfarcten, beroertes en hartklepverkalking duidelijk toe. Deze combinatie vraagt daarom om extra aandacht bij risicobeoordeling en follow-up.

Waarom het meten van Lp(a) belangrijk is bij diabetes
Een Lp(a)-meting laat zien in hoeverre het risico op hart- en vaatziekten wordt bepaald door erfelijke aanleg, los van bloedsuikerwaarden en leefstijl. Dat onderscheid is belangrijk, omdat de aanpak verschilt.

Bij mensen met diabetes die hun bloedsuiker goed onder controle hebben maar toch hart- of vaatproblemen ontwikkelen, kan een verhoogde Lp(a)-waarde een verklarende factor zijn. Door Lp(a) te meten kan een arts beter inschatten hoe intensief cholesterol, bloeddruk en andere risicofactoren moeten worden behandeld.

Lp(a) is genetisch bepaald en blijft levenslang stabiel. Eén meting is daarom meestal voldoende om dit erfelijke risico vast te stellen.

Wat kun je doen bij diabetes en een verhoogd Lp(a)?
Wanneer diabetes samengaat met een verhoogde Lp(a)-waarde, ligt de focus vooral op het zo goed mogelijk beheersen van alle beïnvloedbare risicofactoren:

1. Zorg dat het LDL-cholesterol zo laag mogelijk blijft.
2. Controleer bloedsuiker en bloeddruk regelmatig.
3. Streef naar een gezond gewicht en voldoende dagelijkse beweging.
4. Eet gevarieerd en hartgezond en vermijd roken.
5. Bespreek met je arts of een volledig lipidenprofiel, inclusief Lp(a), zinvol is binnen je diabetescontrole.

Door erfelijke en leefstijlgebonden risicofactoren samen te beoordelen, ontstaat een realistischer beeld van het totale cardiovasculaire risico en kunnen preventieve maatregelen beter worden afgestemd.

Samenvattend
Diabetes verhoogt het risico op hart- en vaatziekten aanzienlijk. Wanneer daar ook een verhoogde Lp(a)-waarde bij komt, kan dit risico verder toenemen. Door Lp(a) tijdig te meten en mee te nemen in de risicobeoordeling, ontstaat meer inzicht en ruimte voor gerichte preventie en begeleiding.

Bronnen
Wetenschappelijke bronnen en medische referenties. De informatie op deze pagina over diabetes, Lp(a) en cardiovasculair risico is gebaseerd op betrouwbare medische en wetenschappelijke bronnen.

Diabetes Care (2023) – Wetenschappelijke publicaties over diabetes en cardiovasculair risico.
https://diabetesjournals.org/care

Hartstichting – Diabetes en hart- en vaatziekten.
https://www.hartstichting.nl/hart-en-vaatziekten/diabetes

European Heart Journal (2023) – Lp(a), lipiden en cardiovasculair risico.
https://academic.oup.com/eurheartj

Erasmus MC – Onderzoek naar lipiden en erfelijke risicofactoren.
https://www.erasmusmc.nl

NHG – Richtlijn Cardiovasculair Risicomanagement (CVRM).
https://richtlijnen.nhg.org/standaarden/cardiovasculair-risicomanagement